Εργασιακό Περιβάλλον και Υγεία - Ομιλία Δημήτρη Πλα στο 31ο Συνέδριο της ΟΤΟΕ

Όπως γνωρίζεται πολύ καλά βρισκόμαστε σε μια περίοδο ύφεσης. Η ύφεση επέφερε επιπτώσεις στην καθημερινότητα των Ελλήνων αλλά και στην ψυχική τους υγεία, που επιδεινώνεται.

Το ελληνικό σύστημα υγείας αναπτύχθηκε στο πλαίσιο του κοινωνικού κράτους, για να εξασφαλίζει Υγεία και Πρόνοια, έννοιες αλληλοσυνδεόμενες.

Λόγω οικονομικής δυσπραγίας οι πολίτες απευθύνονται μαζικά στα δημόσια νοσοκομεία, με τις γνωστές συνθήκες. Επίσης σημειώνεται μείωση της ζήτησης στα εξωτερικά ιατρεία και εργαστήρια, αλλά και στη χρήση των ιδιωτικών υπηρεσιών υγείας.

Οι αυτοκτονίες, η ανεργία, η επαγγελματική ανασφάλεια, η αβεβαιότητα για το μέλλον, η απώλεια εισοδήματος, η αδυναμία ελέγχου της προσωπικής ζωής συνιστούν δυσμενείς παράγοντες, οδηγώντας πολλούς Έλληνες σε ψυχολογικό πόνο και δυσφορία. Άλλωστε, οι κακές εργασιακές συνθήκες συνοδεύονται από ψυχικές διαταραχές (ανησυχία, άγχος, κατάθλιψη),

Παράλληλα, δημιουργούνται νέες μορφές απασχόλησης, όπως η μερική και περιστασιακή, ενώ θεσμοθετούνται ελαστικές μορφές εργασίας και η ενοικίαση εργαζομένων.

Ο παγκόσμιος οργανισμός υγείας Ως υγεία ορίζει όχι μόνο την απουσία ασθένειας, αλλά την πλήρη σωματική ψυχική-πνευματική και κοινωνική ευεξία του ατόμου.

Στους χώρους εργασίας μετά από νομοθετική ρύθμιση υπάρχει ιατρός εργασίας

Ο ιατρός εργασίας, πρέπει

  • να προβαίνει σε περιοδικό ιατρικό έλεγχο των εργαζομένων,
  • να μεριμνά για τη διενέργεια εξετάσεων και μετρήσεων παραγόντων του εργασιακού περιβάλλοντος με τις εκάστοτε ισχύουσες διατάξεις
  • να εκτιμά την καταλληλότητα των εργαζομένων για τη συγκεκριμένη εργασία,
  • να αξιολογεί τα αποτελέσματα των εξετάσεων,
  • να εκδίδει βεβαίωση των εκτιμήσεων, με γνωστοποίηση στον εργοδότη
  • αλλά παρόλα αυτά δεν καλύπτει πλήρως τις ανάγκες των εργαζομένων

Παρά τον ανταγωνισμό και την αυξανόμενη πίεση, πολλοί εργοδότες στην Ευρώπη συνειδητοποιούν την αναγκαιότητα λήψης μέτρων για τη βελτίωση της αποδοτικότητας, αλλά και αναβάθμισης του εργασιακού περιβάλλοντος και του εταιρικού πολιτισμού.

Το Ευρωπαϊκό Δίκτυο για την προαγωγή της υγείας στους χώρους εργασίας (ENWHP) προωθεί το Όραμά του που συμπυκνώνεται στο μήνυμα «υγιείς εργαζόμενοι σε υγιείς επιχειρήσεις και οργανισμούς».

Θα επικαλεστώ το παράδειγμα της Google, για το ιδανικότερο workplace. Ενδεικτικά αναφέρω κάποια προνόμιά τους:

  • συνεργασία με συναδέλφους, από διαφορετικά backgrounds, που συντελεί στη δημιουργία ενός εργασιακού περιβάλλοντος γεμάτο προκλήσεις
  • δωρεάν πρωινό, μεσημεριανό, ακόμη και βραδινό γεύμα για όσους εργάζονται μέχρι αργά
  • γονικές άδειες, ενώ σε περίπτωση θανάτου ενός Googler, η οικογένειά του εισπράττει μέρος του μισθού του και επιπλέον επιδόματα για κάθε παιδί
  • εκτός των ομαδικών δραστηριοτήτων, κάθε υπάλληλος δικαιούται να αφιερώνει το 20% του εργασιακού χρόνου του σε ωφέλιμα εταιρικά projects,
  • ενίσχυση των φιλοζωϊκών αισθημάτων.

Στην Ελλάδα μέχρι σήμερα ζούσαμε σε μια καταναλωτική κοινωνία, ατομισμού και διαφθοράς, που έφτασε στο αδιέξοδο. Κάποιοι αντιμετωπίζουμε την κρίση ως ευκαιρία για κάτι καινούριο, με νέα ιδανικά. Αναλαμβάνουμε δράση και προσπαθούμε να αντικατασταθεί η ατομικότητα κι ο εγωισμός με συλλογικότητα και αλληλεγγύη. Θα επιτύχουμε, αν δημιουργήσουμε θεσμούς και αξιοκρατικές δομές.

Ένα τέτοιο σύστημα θέλουμε να δημιουργήσουμε στην ΟΤΟΕ, αυτόνομο, λειτουργικό, αποτελεσματικό, αποδοτικό, με έξυπνους μηχανισμούς, με υψηλή ικανότητα κατανόησης και επίλυσης πολύπλοκων ζητημάτων, για πρόληψη και προαγωγή της υγείας των εργαζομένων. Το σύστημα αυτό θα απαιτηθεί να διοικείται από πρόσωπα με αυξημένη διοικητική ικανότητα. Όχι παρωχημένα ιεραρχικά μοντέλα, όπως αποφασίζω, διατάσω, εντέλλομαι.

Κύριε Πρόεδρε μετά απ' όλα αυτά και επειδή πιστεύουμε ότι υπάρχει ένα τεράστιο κενό στο θέμα Υγείας στην Ομοσπονδία μας Προτείνουμε τη σύσταση ανεξάρτητης Γραμματείας Υγείας (διαχωρισμένη από τη Γραμματεία Ασφαλιστικού και Κοινωνικής Πρόνοιας) με σαφή στόχο:

  • Ενδυνάμωση του θεσμού «ιατρός εργασίας»
  • Πρόληψη και προαγωγή υγείας στους χώρους εργασίας
  • Δημιουργία εργασιακού περιβάλλοντος με γόνιμες προκλήσεις
  • Διασφάλιση της αλληλεπίδραση εργασίας-υγείας
  • Εξασφάλιση κοινωνικής συνοχής, αλληλεγγύης και συντροφικότητας
  • Θεμελίωση ισχυρών δεσμών μεταξύ των συναδέλφων
  • Υποστήριξη του προσωπικού, στις αμφίδρομες επικοινωνιακές δομές, στην επανάκτηση του εργασιακού ελέγχου, στο ευέλικτο ωράριο
  • Δημιουργία δικτύων αλληλεγγύης.
  • Τέλος Κυρίες και Κύριοι συνάδελφοι θα ήθελα να τονίσω ότι οι χώροι εργασίας, καθότι οι άνθρωποι διανύουν εκεί το 1/3 της ζωής τους, συνιστούν προνομιακούς τόπους για την ανάπτυξη προγραμμάτων προαγωγής υγείας

αλλά βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή μέτρων είναι η σωστή εκπροσώπηση και η συμμετοχή των εργαζομένων στις σχετικές πρωτοβουλίες.

Περιμένουμε λοιπόν τη στήριξή σας

Ευχαριστώ